Кандай этек кир мол деп эсептелет?

Бир кыздын этек кири — үч эле күн жана бир жуп прокладка, экинчисиники — бир жупа жана толук баштык запастагы каражат.

Бөлүнгөн кандын көлөмү ар кимде ар кандай. Бирөө үчүн кадимки көрүнүш башка бирөөгө өтө көп сезилиши мүмкүн.

Бирок этек кир кадимки жашоого тоскоол боло баштаса, буга көңүл буруу маанилүү.

Ашыкча келген этек кир тууралуу биринчи кезекте эмнени билүү керек?

Түшүнүү керек болгон негизги нерсе: мол этек кир бул жөн гана ыңгайсыздык эмес, организмдин абалынын көрсөткүчү. Кан агуу сени кадимки жашоо ритминен чыгарып жатканына көнүп кетүүгө милдеттүү эмессиң.

Мына бир нече негизги факт:

• бөлүндүлөр маанилүү иштерди четке кагууга мажбурласа, норма катары каралбайт;
• кан көп жоголгондуктан катуу чарчоо пайда болушу мүмкүн;
• көпчүлүк учурда дарыгерлер тез эле себебин таап, ыңгайлуу чечүү жолдорун сунуштай алышат;
• симптомдорду көзөмөлдөө адиске кырдаалга так баа берүүгө жардам берет.

Этек кир учурунда канча кан жоготуу нормага кирет?

Адатта этек кир 2 күндөн 7 күнгө чейин созулат, ал эми кан агуунун орточо узактыгы болжол менен 5 күндү түзөт. Муну менен катар эң мол күндөр көбүнчө биринчи эки суткага туура келет.

Жалпы мезгил ичинде организм орточо 20дан 90 млге чейин кан жоготот (болжол менен 1ден 5 ашкана кашыгына чейин). Көпчүлүк аялдар үчүн орточо көрсөткүч бир циклде болжол менен 30 мл түзөт.

Күнүмдүк жашоодо кандын жоготуусун миллилитр менен өлчөө кыйын. Ошондуктан дарыгерлер гигиеналык каражаттарды канчалык тез алмаштырууга туура келерине жана бөлүндүлөр күнүмдүк активдүүлүгүңө канчалык таасир этээрине көбүрөөк көңүл бурушат.

Этек кир кайсы белгилер боюнча чындап эле мол деп эсептелет?

Физикалык абалга жана күнүмдүк пландарга олуттуу таасир эткен кан агуу мол деп эсептелет.

Муну төмөнкү белгилер көрсөтүшү мүмкүн:

• бир нече саат катары менен ар бир бир-эки саат сайын прокладканы же тампонду алмаштырууга туура келет;
• эки коргоо каражатын бир убакта, мисалы, тампон менен прокладканы колдонуу керек болот;
• этек кир чынысын нускамада көрсөтүлгөнгө караганда тезирээк бошотууга туура келет;
• кан кийимге же төшөктөргө агып кетет;
• бөлүндүлөр өлчөмү 2,5 см чоң кандын ири уюган бөлүктөрүн камтыйт;
• кан агуу 7 күндөн ашык убакытка созулат;
• мол күндөр жумушка, окууга, спортко же кадимки баарлашууга тоскоол болот.

Өтө мол этек кирге кайсы себептер түрткү болушу мүмкүн?

Этек кирдин интенсивдүүлүгүнө ар кандай факторлор таасир этет:

• организмдин жеке өзгөчөлүктөрү жана гормоналдык термелүүлөр;
• овуляциянын жоктугу — жумуртка клеткасынын энелик безден чыгуу процесси. Ушундан улам эндометрий — жатындын ички катмары калыңдап, мол түрдө сыйрылып түшүшү мүмкүн;
• жатындын өзүнүн өзгөчөлүктөрү. Мисалы, миома — анын булчуң дубалындагы зыянсыз түйүн;
• аденомиоз — жатындын ички катмары булчуң катмарына өсүп кирген абал;
• полиптер — жатындын былжыр челиндеги же анын моюнчасындагы зыянсыз өсүндүлөр;
• эндометриоз — ички катмал тканынын жатын көңдөйүнөн тышкары өсүп кетиши;
• жамбаш органдарынын сезгенүү оорулары;
• кандын уюшунун бузулушу;
• калкан сымал бездин ооруларын кошо алганда, коштолуучу эндокриндик бузулуулар;
• айрым дарыларды, анын ичинде антикоагулянттарды (канды суюлтуучу каражаттарды) кабыл алуу же этек кир биринчи жылы кээде мол болуп калуучу гормоналдык эмес контрацепция каражаты болгон жез камтыган жатын ичиндеги спиралды колдонуу.

Үзгүлтүксүз көп кан жоготуу ден соолук үчүн кандай кесепеттерге алып келет?

Этек кир ай сайын өтө мол бойдон кала берсе, бул акырындык менен жалпы абалга таасир этет.

Кандын көп жоголушу организмдеги темирдин запасын азайтат. Ушундан улам анемия — кандагы гемоглобиндин деңгээли төмөндөгөн абал пайда болот.

Темир жетишсиз болгондо төмөнкү симптомдор байкалышы мүмкүн:

• күчтүү алсыздык, чарчоо жана уйкучилдик;
• баш айлануу же кулактын чуулдоосу;
• кнүмдүк физикалык нагрузка учурунда дем алуунун кыйындашы;
• теринин кубарышы.

Кандай кырдаалдарда сөзсүз түрдө дарыгерге кайрылуу керек?

Эгерде төмөнкүлөр байкалса, пландык консультацияга жазыл:

• гигиеналык каражаттар бир-эки саатка жетпей толсо;
• мол бөлүндүлөр ай сайын кайталанса;
• этек кирдин узактыгы туруктуу түрдө 7 күндөн ашса;
• катуу алсыздык, баш айлануу же дем алуунун кыйындашы пайда болсо;
• этек кир ортосундагы кан аралаш бөлүндүлөр же жыныстык катнаштан кийинки кан агуулар келип чыкса;
• бөлүндүлөр кадимкиге караганда бир кыйла мол болуп калса;
• кан агуу кадимки жашооңду бузса.

Эгерде ар бир саат сайын коргоо каражаттарынын катуу чыланышы көкүрөк оорусу, катуу баш айлануу, дем алуунун кыйындашы же эс-учун жогото жаздаган абал менен коштолсо, токтоосуз түрдө тез медициналык жардамга кайрыл.

Адис эмне кыла алат?

Дарыгер так себебин аныктоого жардам берет. Ал үчүн гемоглобиндин деңгээлин текшерүү үчүн жалпы кан анализи, мазоктор, жамбаш органдарынын ультрадыбыстык изилдөөсү же гистероскопия — жатын көңдөйүн ичке оптикалык прибор менен текшерүү талап кылынышы мүмкүн.

Кан жоготууну азайтуунун назик жолдору бар: темир препараттарынан жана транексам кислотасынан (кан агууну азайтуучу каражаттардан) тартып, бөлүндүлөрдүн көлөмүн азайтуучу левоноргестрел камтылган жатын ичиндеги система сыяктуу гормоналдык ыкмаларга чейин.

Өзүңө кантип кам көрүү керек жана колдонмодо эмнелерди көзөмөлдөө маанилүү?

Күндөрүн жана интенсивдүүлүгүн көзөмөлдө

Колдонмодо этек кирдин биринчи күнүн, кан агуунун узактыгын жана колдонулган коргоо каражаттарынын санын белгиле. Так жазуулар дарыгерге тезирээк багыт алууга жардам берет.

Өзүңдүн денеңди ук

Эгер чарчоону сезсең, өзүңө темпти төмөндөтүп, бир аз эс алууга уруксат бер. Сенин денең камкор мамилеге татыктуу.

Жетиштүү суюктук ич

Суунун жетиштүү өлчөмү күн бою жакшы сезимди сактоого жардам берет.

Эске ала турган негизги нерсе

Мол этек кир — бул көнүп кетүүгө же чыдоого тийиш болгон нерсе эмес.

Эгерде этек кир күчтү алып, пландарды өзгөртүүгө мажбурласа, бул өз абалыңды адис менен талкуулоо жана ыңгайлуулукту кайтарып алуу үчүн себеп болуп саналат.